Wiadomości

Ukochane książki z dzieciństwa. Co czytały trójmiejskie autorki piszące dla dzieci?

Książki czytane w dzieciństwie kształtują nas i zostają w naszej pamięci na całe życie.
Książki czytane w dzieciństwie kształtują nas i zostają w naszej pamięci na całe życie. fot. choreograph / 123rf.com

Pamiętacie swoje ulubione książki z dzieciństwa? Te czytane przez rodziców lub dziadków, a potem własne lektury? Wielu uważa, że to właśnie tomy pochłaniane w najmłodszych latach kształtują nas najbardziej i zostają w naszej pamięci na całe życie. Dzieła Astrid Lindgren, baśnie Hansa Christiana Andersena, bajki braci Grimm, polscy klasycy z Janem Brzechwą i Julianem Tuwimem na czele, "Kubuś Puchatek", "Mikołajek", "Muminki" i wiele innych. To bestsellery, które w ogóle się nie starzeją, i teraz my czytamy je swoim dzieciom. Zapytaliśmy trójmiejskich autorek piszących dla dzieci i młodzieży, jakie są ich ukochane tytuły z czasów dziecięcych.



Recenzje książek z Trójmiasta



Trójmiejskie pisarki tworzące dla dzieci i młodzieży należą do różnych pokoleń i wychowywały się w różnorodnych środowiskach, a także w innych czasach, a jednak zapytane o lektury z okresu dzieciństwa wiele z nich przywoływało podobne nazwiska oraz te same tytuły. Jakie dzieła zawładnęły ich wyobraźnią i co teraz czytają własnym dzieciom? Przekonajcie się sami.

Astrid Lindgren i jej bohaterowie



Czy masz ukochaną książkę z dzieciństwa?

tak, wciąż do niej wracam 61%
tak, ale niewiele już z niej pamiętam 31%
nie, żadna nie zrobiła na mnie wrażenia 8%
zakończona Łącznie głosów: 297
Zdecydowaną faworytką wśród autorek dla dzieci jest od kilku pokoleń szwedzka autorka - Astrid Lindgren - i jej nieśmiertelne dzieła, tj. "Dzieci z Bullerbyn" czy "Pippi Pończoszanka". Wielu z nas je czytało i teraz wraca do ich lektury dzięki własnym dzieciom. Do zwolenników tej pisarki należy m.in. Agata Półtorak (rocznik 1971) - sopocka pisarka i ilustratorka, autorka książek dla dzieci, tj. "Bajki z dnia Bałtyku".

- Moja ukochana książka Astrid Lindgren to "Ronja, córka zbójnika" z tajemniczymi, działającymi na wyobraźnię ilustracjami Ilon Wikland. Towarzyszyła mi w dzieciństwie, a także później na różnych etapach mojego życia - czytana dla siebie i dla dzieci. Za każdym razem zachwycała mnie równie mocno i bez żadnego wysiłku przenosiła w zupełnie inny świat. Lecz choć tak inny, bardzo mi bliski, bo gdzieś w głębi serca chciałam być trochę taką Ronją - szukającą przygód, odważną, bezkompromisową, uczciwą, pragnącą odnaleźć przyjaźń i swoją ścieżkę w życiu, odciąć pępowinę łączącą z rodzicami, nie niszcząc jednocześnie tej cennej więzi. Fascynował mnie także świat niezwykłych stworzeń zamieszkujących las w okolicy Zamku Mattisa - groźne wietrzydła, posępne szaruchy i mgłowce oraz niegroźne pupiszonki. Wiem, że jeszcze nieraz sięgnę po tę książkę, by przypomnieć sobie zawiłą historię zwaśnionych rodów Mattisa i Borki oraz niezwykłe przygody ich dzieci - Ronji i Birka - wspomina Agata Półtorak.

Kultowa seria "Poczytaj mi, mamo"



Kolejnym czytelniczym hitem, na którym wychowało się kilka pokoleń, była seria książek dla dzieci wydawana przez Naszą Księgarnię od 1951 roku, zatytułowana "Poczytaj mi mamo". Książeczki były kolorowe, tworzone przez znakomitych pisarzy oraz ilustrowane przez wybitnych polskich ilustratorów. Publikowane były w formacie kwadratu 16 x 16 cm. Od 2010 roku wydawnictwo rozpoczęło wydawanie ich reprintów, zebranych po 10 w jednym tomie. Książki te wspomina autorka "Franka Błyskawicy" - Agnieszka Śladkowska (rocznik 1985).

Przeczytaj także: Warto znać - słynne pisarki z Trójmiasta

- Pierwsza książka, którą uwielbiałam, to "Gdzie się podziały moje daktyle" Danuty Wawiłow z serii, na której wychowało się moje pokolenie: "Poczytaj mi, mamo". Zakupiłam ją też swoim dzieciom i niezmiennie mi się podoba. Co ciekawe, po ponad 30 latach świetnie pamiętałam jej ilustracje. Jako większe już dziecko nie miałam standardowych upodobań czytelniczych. Uwielbiałam po kryjomu czytać kupowany przez dziadka magazyn "Detektyw" poświęcony tematyce kryminalnej. Miałam wtedy 9-10 lat, a magazyn był przeznaczony dla czytelników pełnoletnich. I to raczej o mocnych nerwach. Do dziś nie wiem, czy moja mama ma świadomość, jak biegła byłam w zbrodniach z Polski i ze świata, kiedy moi rówieśnicy czytali "Kubusia Puchatka". Książki, które mi wtedy proponowano, wydawały mi się nudne, aż do momentu kiedy w moje ręce wpadł... "Pan samochodzik i templariusze" Zbigniewa Nienackiego. Wciągnął mnie tak bardzo, że przeczytałam wszystkie tytuły, które udało mi się zdobyć. Czytałam je dosłownie wszędzie, w tramwaju, przy obiedzie. Tak jak teraz o tym myślę, to mój "Franek Błyskawica" też idzie tą drogą: zagadki i tajemnice, a do tego szybka akcja - mówi Agnieszka Śladkowska.
Ilustracja do książeczki Danuty Wawiłow pt. "Daktyle" z serii "Poczytaj mi, mamo".
Ilustracja do książeczki Danuty Wawiłow pt. "Daktyle" z serii "Poczytaj mi, mamo". mat. archiwum pisarki

Konopnicka, Szelburg-Zarembina i Andersen



Z kolei pisarka i redaktorka Elżbieta Pałasz (rocznik 1964), autorka książki "Dobra robota", przywołuje trzy nazwiska: Marię Konopnicką, Hansa Christiana Andersena oraz Ewę Szelburg-Zarembinę i ich twórczość: poezje, bajki, a także baśnie. Podkreśla przy tym rolę tłumaczy oraz ilustratorów, dzięki którym utwory zyskiwały dodatkowe walory i zostawały na dłużej w pamięci.

Przeczytaj także: Do czytania i podziwiania. Literatura z Trójmiasta dla dzieci

- Książki dzieciństwa to bardzo poważna sprawa, wiadomo. Były piękne, starannie wydane - ale i tak ledwo wytrzymały wielokrotne czytanie. Po wielu przeprowadzkach i innych kataklizmach zostały mi niedobitki, które teraz ze wzruszeniem przejrzałam. Wspomnę trzy nazwiska: Maria Konopnicka, Hans Christian Andersen, Ewa Szelburg-Zarembina. Choć innych się kochało, ba - wielbiło, wybrałam te trzy. Konopnicka oczarowała mnie poematem "Na jagody". Wtedy po raz pierwszy weszłam do tej fantastycznej krainy stworzonej przez wyobraźnię czytelnika według instrukcji pisarza i ilustratora. Później zachwyciły mnie jej wiersze. "Pójdziemy w pole w ranny czas, młode traweczki, witam was!" - do tej pory pamiętam te proste, piękne słowa. I wreszcie "O krasnoludkach i sierotce Marysi". Nie taka to była bajka różowa i słodka, jaką dzisiaj się serwuje dzieciom. Mieszkały tam i bieda, i głód - ale na szczęście królowa Tatra zwróciła sierotce gąski. Do maestrii słowa należy dodać wielkiej urody i wdzięku ilustracje Janusza Grabiańskiego. Andersena czytałam w grubej księdze (ponad 1000 stron) zapisanej maciupeńką czcionką, kompletnie bez ilustracji. Klimat tych baśni - mroczny, czarodziejski, gęsty - pamiętam do dzisiaj. To zapewne zasługa tłumaczy: Stefanii Beylin i Jarosława Iwaszkiewicza. U Andersena również nędza i smutek towarzyszyły bohaterom, ale umieli je przezwyciężyć, często ogromnym kosztem. Moją ukochaną baśnią pozostaje "Królowa śniegu", którą miałam w oddzielnym tomie zilustrowanym poetycko przez Jerzego Srokowskiego, niestety egzemplarz zaginął. Jakżeż imponowała mi determinacja Grety, która poszukiwała Kaja! Wiersze Ewy Szelburg-Zarembiny zebrane w tomie "Idzie niebo ciemną nocką" pełne są dziecięcych wrażeń, emocji i obserwacji. Bardzo się utożsamiałam z tym patrzeniem na świat i zachwycałam zwiewnymi ilustracjami Janusza Grabiańskiego. Jak widać, jeszcze za czasów mojego dzieciństwa dzieci czytywały wiersze i bardzo je lubiły. Ubolewam, że teraz prawdziwą poezję zastępuje się rymowankami - twierdzi Elżbieta Pałasz.

Księgarnie z Trójmiasta


Książki przygodowe: London, Curwood, May



Elżbieta Zubrzycka (rocznik 1954) - autorka książek dla dzieci (w tym lektur szkolnych) i dorosłych, psycholog, a także założycielka Gdańskiego Wydawnictwa Psychologicznego, która napisała m.in. "Filipa, lisa i magię słów", przywołuje kilka tytułów, a także dzieła Jacka Londona, Jamesa Oliviera Curwooda oraz Karola Maya.

- Z pierwszych książek pamiętam "Jak Wojtek został strażakiem". Lektura szkolna, ale bardzo mną wstrząsnęła. Pamiętam, ze chciałam też zostać strażakiem i wynosić dzieci z płonących domów. Natomiast pierwszą książką, którą czytałam do późna w nocy - do chwili aż skończyłam, była "Sejdżio i jej bobry". Do dziś mam w oczach bohaterkę płynącą kanu rzeką, a po bokach płonący las... Wtedy dowiedziałam się, jak potężnie działa wyobraźnia i że czytanie może przepędzić sen. Pamiętam też "Hrabiego Monte Christo" - czytałam do rana, taka wydawała się zajmująca ta opowieść! Zajrzałam wiele lat później do książki i nie mogłam się nadziwić, że kiedyś tak bardzo mi się podobała. W dzieciństwie London, Curwood, Karol May oczywiście - o podróżach, pokonywaniu niebezpieczeństw, o zwierzętach. Potem czytałam od lewej do prawej - mój tata miał obszerną bibliotekę i dużo klasyki. Babcia zakochana w "Trylogii" przekazała swoją fascynację wnukom i nie potrafię powiedzieć, ile razy czytałam "Potop". Ale to już nastoletnie czasy - przywołuje tytuły Elżbieta Zubrzycka.

W krainie magii i emocji



Również Agnieszka Sikorska-Celejewska - autorka książek dla dzieci i młodzieży, tj. np. "Wakacyjny koncert" czy "Smak lata" - podkreśla ważną rolę ilustracji w utworach dla najmłodszych.

- Jest bardzo wiele książek, które zrobiły na mnie ogromne wrażenie w dzieciństwie. Jeśli nie byłam ich właścicielką, w dorosłym życiu próbowałam je sobie sprezentować, dokładnie w takim samym wydaniu, w jakim znałam je z przeszłości. Jedną z nich jest "Biały kamień" Gunnel Linde. Na okładce dzieci - chłopiec i dziewczynka - nakreśleni przez Marię Orłowską-Gabryś, której sposób ilustrowania zawsze wprawia mnie w nostalgiczny nastrój (inna ulubiona książka z tych lat to "Bajarka opowiada"). Pamiętam, że dzieci, które na okładce siedzą na konarze pośród gęstych liści, wymieniały się kamieniem, któremu przypisały magiczną moc. Aby stać się jego chwilowym posiadaczem, trzeba było wypełnić jakieś zadanie, zlecone przez drugą osobę. Pamiętam, że chłopiec musiał podłożyć nocą jajko do łóżka sędziego i pamiętam obrazek, na którym przebudzony, pękaty sędzia siedzi w pościeli, szukając stopą kapci, podczas gdy chłopiec wciąż ukrywa się pod łóżkiem. Zostanie przyłapany czy nie? Wielkie emocje towarzyszyły czytaniu tej sceny! Dlaczego akurat ta książka? Może przez tę dziecięcą umiejętność widzenia w zwykłych przedmiotach czegoś więcej niż martwych kawałków rzeczy, skłonność przypisywania im tajemniczych, magicznych właściwości. Ale pewnie też podobała mi się gotowość bohaterów do podejmowania wyzwań i odwaga, jeśli nie brawura, z którą je realizowały - twierdzi Agnieszka Sikorska-Celejewska.
Zapytana o swoje ukochane lektury z najmłodszych lat Roksana Jędrzejewska-Wróbel (rocznik 1969), twórczyni słynnej serii książek o Florce, na podstawie których powstał serial animowany dla dzieci, wymienia trzy dzieła, które pamięta do dziś.

- Pierwsze to "Rupaki" Danuty Wawiłow z fantastycznymi, zielono-brązowymi ilustracjami Elżbiety Gaudasińskiej. To one były podwaliną mojej miłości do poezji. Każdy wiersz z tego tomu był wspaniały i otwierał drzwi do świata dziecięcej wyobraźni. Wawiłow była mistrzynią słowa, rytmu, dowcipu i zwięzłości. Zachwyca mnie nieustannie, mam wciąż to wydanie z dzieciństwa, chociaż rozpada się już na kawałki, bo czytałam je także moim dzieciom. Drugie to "Przygody w krainie chryzantem" Anny Świrszczyńskiej - japońska baśń o małej Obie, najlepszej siostrzyczce na świecie, która wyruszyła w niebezpieczną podróż, aby zdobyć jaskółcze gniazda, bo tylko zrobiona z nich zupa może uratować jej małego braciszka. Wzruszała mnie odwaga i determinacja Oby i do tej pory pamiętam elegancką, czarno-pomarańczową okładkę z różowym flamingiem i dziewczynką w kimonie - proste, ale magiczne wycinankowe ilustracje Bożeny Rogowskiej. Ta baśń zachwycała mnie jako dziecko, ale dopiero jako dorosła dowiedziałam się, Świrszczyńska to jedna z najlepszych polskich poetek. Zachwyciła mnie więc po raz drugi, do tego stopnia, że pisałam o niej pracę magisterską pod kierunkiem mojego wspaniałego profesora, Stefana Chwina. Z kolei "Dziewczynkę spoza szyby" Jadwigi Ruth-Charlewskiej przeczytałam, kiedy miałam 10 lat i chodziłam do IV klasy w podstawówce na Przymorzu, ale pamiętam ją do tej pory. Ją i jej bohaterkę - Elżunię, która była moja rówieśnicą. Różniłyśmy się tym, że ja chodziłam, a ona była sparaliżowana i całe dnie spędzała na wózku. Nie było wtedy klas integracyjnych, nie znałam żadnego sparaliżowanego dziecka. Ta książka pozwoliła mi wejść w ten świat, otworzyła serce na odmienność, nauczyła, że świat może wyglądać zupełnie inaczej, niż ja go widzę. Nie wiem, czy miała ilustracje, ale pamiętam niebieską okładkę, na której narysowana była samotna dziewczynka o smutnych oczach - wspomina Roksana Jędrzejewska-Wróbel.

Opinie (100) 2 zablokowane

  • Moja ulubiona książka z dzieciństwa to "Torpeda w celu!" Bolesława Romanowskiego (2)

    W podstawówce ją czytałem, wspaniały klasyk wojennomorski, absolutnie polecam!

    • 13 0

    • Chyba podszywasz się pode mnie! (1)

      To była moja ulubiona książka, gdzieś od 9. roku życia. Wraz z Morzem w ogniu Jerzego Pertka. Torpedę w celu czytałem wzdłuż i wszerz. Najbardziej lubiłem opis akcji pod Bari i pod Bastią, gdy strzelali torpedami nastawionymi na przebieg po powierzchni.
      Zainteresowania pozostały na całe życie. Teraz mam lat 42. Pozdrawiam!

      • 3 0

      • Potem jednak okazało sie ze nieco mniej zatopili niz im się wydawało

        Na wojnie jak to na wojnie

        • 4 0

  • Bracia Lwie Serce! (1)

    • 30 1

    • Bracia Lwie Serce

      Przepiękna, ryczałam czytając

      • 9 0

  • (1)

    Ania z Zielonego Wzgórza... czytana przed snem pierwsza samodzielna książka. To były czasy :) te stare książki są inaczej malowane, coś pięknego.

    • 37 0

    • Wszystkie książki Lucy Maud Montgomery:) uwielbiałam ten świat. Teraz mamy Cartoon Network z jakimiś krzywymi bohaterami.

      • 9 1

  • (1)

    Moją wyobraźnię rozwijały ilustracje Janusza Szancera,szczególnie w "Baśniach" Andersena( wyraz twarzy Królowej Śniegu widzę do dziś) i bajkach Brzechwy.kiedyś trafiłam na wystawę rysunków tego szkicownika, przepiękne.

    • 27 0

    • Oj tak :)

      Tylko, że nie "Janusza" a Jana Marcina Szancera. Ale zdecydowanie - jedne z najpiękniejszych ilustracji...

      • 12 0

  • (2)

    Przygody Wróbelka Elemelka Hanny Łochockiej, Koziołka Matołka Kornela Makuszyńskiego i Kubusia Puchatka Milne'a :)

    • 11 1

    • P.S.

      Polecam też Bajki Grajki do słuchania np. Baśń o złotym ptaku. Miłego dnia!

      • 4 0

    • Raz wróbelek Elemelek miał katarek i kaszelek...

      • 4 0

  • zdecydowanie

    zdecydowanie Brzechwa, koziołek Matołek, Baśnie braci Grimm i Konopnicka

    • 10 0

  • Zdecydowanie (4)

    Brakuje tutaj Nienackiego

    • 31 0

    • nieprawda

      jedna z Pań opowiada, że zaczytywała się w serii Pan Samochodzik

      • 12 0

    • Zwłaszcza seria "Ja, Dago" ;-) (1)

      • 3 0

      • albo raz w roku w skiroławkach :D

        • 4 1

    • Pana Samochodzika czytałem już będąc nastolatkiem i mimo, że bardzo wciągające, to już zdawałem sobie sprawę, że główny bohater, to stary ormowiec, co mnie rozczarowało.
      Do tego im bliżej końca serii, widać było, że autor był nią zmęczony.

      • 3 4

  • Przygody Tomka Sawyera
    Przygody Hucka

    • 21 1

  • Do tej pory pamietam (9)

    Plastusiowy pamietnik, Dzieci z Bullerbyn, Karolcia a pozniej pierwszy kryminal :) wakacje z duchami

    • 44 0

    • Sugestywny opinia (7)

      Pippy była zawsze lepsza i ciekawsza niż ułożone dzieci Pani Lindgren imho

      • 2 3

      • Kidyś tatuś Pippi był królem Murzynów. (5)

        Na kanale ABC jest emitowany kultowy film z przygodami Pippi. Fajnie obejrzeć, takiej Szwecji już nie ma.

        • 6 6

        • Jednak czytanie książek nie wpływa na inteligencję. (3)

          • 3 7

          • Fakt (2)

            Widać to po twoim wpisie.

            • 2 1

            • Oni tego nie rozumieją, czytanie dzieł Marksa i Lenina (1)

              Faktycznie likwiduje inteligencję i samodzielne myślenie

              • 1 2

              • M to przez czytanie w dzieciństwie dzieł Marksa?

                • 0 0

        • Teraz jest poprawnie

          Król mórz południowych.

          • 0 0

      • Ułożone dzieci z Bullerbyn?,, raczej nie czytałeś tej książki...

        Pippi oczywiście jest super, ale jest nierealna, a Bullerbyn jest prawdziwe

        • 2 0

    • Dzieci z Bullerbyn przeczytałem chyba ponad 100 razy...

      • 1 0

  • Sugestywny opinia (2)

    Za małego zdecydowanie komiksy - Tytus, Romek i Atomek oraz Kajko i Kokosz i każdemu dziecku polecę czytać komiksy..

    .. Tak, jak każdemu dziecku polecę przeczytać Sposób na Alcybiadesa, Chłopcy z placu broni czy Uczniów Spartakusa :)

    • 41 0

    • Zgadzam się z Tobą w całej rozciągłości.

      Zaczynałem tak samo. Najpierw był " Zamach na Milusia "- przeczytany chyba ze sto razy. Potem reszta komiksów naszych dwóch arcymistrzów- Christy i Papcia Chmiela. Z niekomiksów pierwsza była " Chłopcy z Placu Broni " Molnara- przeczytałem ją cztery razy. Potem wszystkie Nienackiego i większość Niziurskiego. Kapitalne są Verna, zwłaszcza " Rozbitkowie z Chancellora".
      Pozdrawiam.

      • 6 0

    • Ja na komiksach nauczyłem się czytać, także zgodzę się w całej rozciągłości

      Choć trochę inne komiksy to były. Kaczor Donald, potem właściwie cała zawartość komiksowa szkolnej biblioteki: Tytus, Romek i Atomek, Spiderman, Batman, X-Man, Żółwie Ninja, Punisher, Mega Marvele z TM-Semic, Jonka, Jonek i Kleks, seria Bogowie z Kosmosu, Podziemny Front, Koziołek Matołek, O Smoku Wawelskim i królewnie Wandzie, Opowieść o Popielu i myszach i seria Początki Państwa Polskiego.

      Jakoś Kajtko i Kokosz mnie wtedy ominął, dopiero już będąc dorosłym przypadkiem wpadła mi w ręce za darmo kolekcja niemal wszystkich komiksów z Kajtko i Kokoszem, same pierwsze lub drugie wydania, i poznałem twórczość Janusza Christy.

      • 6 0

alert Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.

Informacje

Reklama

  • Zajęcia muzyczne dla dzieci - Virtuo Statystyki

Forum dziecko

  • tnclfiuo malegra 100

    Rodzina i dziecko bez ogłoszeń , autor: Kiasum

  • 500+ Ja czekam na 500+ od 2018roku dzwonię tam ale za każdym razem w urzędzie słyszę dzwonić...

    Rodzina i dziecko bez ogłoszeń , autor: Uczciwy a wojewoda nie bo nie wy

  • Żłobek Edu Maluszek na Zaspie Czy ktoś posyłał/posyła tam dziecko? Zastanawiam się nad nim i nie wiem, czy warto.

    Rodzina i dziecko bez ogłoszeń , autor: MamaZaspa

  • Teczka do biura Gdzie w Gdańsku kupię czarną teczkę biurową. Męską, nie skórzaną . Stacjonarnie.

    Rodzina i dziecko bez ogłoszeń

  • Szpital Zaspa (5) Opieka porodowa opłacona -bardzo dobra.Niestety opieka po porodzie to już zależy od połżnych...

    Rodzina i dziecko bez ogłoszeń , autor: janka

  • Przechowywanie zabawek (6) Macie jakiś sposób na przechowywanie zabawek, niekoniecznie w mieszkaniu? Nie mamy już...

    Rodzina i dziecko bez ogłoszeń , autor: Agnieszka

  • Film reality show Szukam filmu w którym zwykle reality show zmiana się w dom zabójstw. Uczestnicy mają się...

    Rodzina i dziecko bez ogłoszeń , autor: Nieznany

  • Poszukuje lek ESMYA Poszukuje lek ESMYA - proszę o kontakt tel 884988162

    Rodzina i dziecko bez ogłoszeń

  • Problem z logowaniem do gpe (3) Mam problem aby zalogować się do gpe. Nie mam dostępu do dziennika. Syn zmienił szkole i od...

    Rodzina i dziecko bez ogłoszeń

  • usg bioderek dr Zielonka Diagnoson (8) witam, czy ktoś był z niemowlakiem na usg bioderek w Diagnoson (ul. warszawska) u dr...

    Rodzina i dziecko bez ogłoszeń , autor: mama

  • Lux med Gdańsk - prowadzenie ciąży (2) Temat był już kiedyś poruszany ale czas płynie a lekarze się zmieniają. Którego ginekologa...

    Rodzina i dziecko bez ogłoszeń , autor: Kaśka

  • Ile płacicie Pani za sprzatanie. (7) Jw. Umówiłam się z babka na pewna kwotę za sprzątnie. Umyłam 9okien, ugotowałam obiad,...

    Rodzina i dziecko bez ogłoszeń

  • Żłobek Puchatek w Rumi prosze o opinie Poproszę o opinie

    Rodzina i dziecko bez ogłoszeń , autor: Ula

  • Gdzie zorganizować 30-tkę? (2) Proszę o podpowiedź gdzie najlepiej zorganizować urodziny na ok 25 osób? Kawa z ciastem +...

    Rodzina i dziecko bez ogłoszeń , autor: Kasia R.

wszystkie tematy »